География єылымы

1.География єылымы зерттейді.

Жердіѕ табиєатын, халќын, оныѕ шаруашылыєын.

  1. «География» ўєымын енгізген

Эратосфен

3.География єылымыныѕ салалары.

Физикалыќ, экономикалыќ.

4.Жер Кїннен … орналасќан?

3-ші

5.Жердіѕ шар тјріздес болуыныѕ географиялыќ мјні.

Кїн сјулелері јркелкі таралады.

6.Жер бетінде жыл маусымдарыныѕ ауысу себебі.

Кїн сјулесініѕ тїсу бўрышы мен тїсу уаќытыныѕ ўзаќтыєы.

7.Жер ґз білігін айналып ґтеді

24 саєатта

8.Жердіѕ білігі орбита кеѕістігіне орналасќан

66,5є

9.Оѕтїстік жарты шарда жаз айлары

Желтоќсан, ќаѕтар, аќпан

10.Кґкжиек дегеніміз …

Жер бетініѕ кґзге кґрінетін бґлігі.

11.Жергілікті жерді баєдарлау …  айтамыз.

Кґкжиек тўстарын табуды

12.Солтїстік баєыт пен жердегі заттыѕ арасындаєы бўрыш.

Азимут.

13.Азимут ґлшенетін градус аралыєы

0є-360є

14.Кґкжиек тўстарын аныќтайтын ќўрал

Тўсбаєдар

15.Жер бетінде ќашыќтыќты ґлшеу тјсілдері.

Таспамен, ґлшеуіш ашамен, ќадаммен, кґз мґлшерімен

16.Масштаб дегеніміз не?

Жер бетінде ґлшенген ќашыќтыќты ќаєазєа тїсіргенде кішірейтілгенін кґрсететін шама.

17.Жергілікті жердіѕ планы

Жер бетініѕ ќаєазєа кішірейтіліп тїсірілген нўсќасы

18.Жер бетіндегі нїктеніѕ мўхит немесе теѕіз деѕгейінен бастап есептелінетін биіктік

Абсолюттік.

19.Горизонтальдар деп аталады.

План мен картада биіктіктері бірдей нїктелерді ќосатын ќисыќ сызыќтар.

20.Жердіѕ наќты їлгісі.

Глобус.

21.Географиялыќ карта дегеніміз.

Жер бетініѕ белгілі масштаб бойынша жазыќтыќта шартты белгілермен кескінделуі.

22.Экваторєа сјйкес келетін жауапты аныќта.

Бўл еѕ ўзын параллель.

23.Глобус пен карта бетіндегі экваторєа параллель жїргізілген сызыќтар.

Параллельдер.

24.Географилыќ ендік деп атаймыз.

Экватордан белгілі бір жерге дейінгі градус есебімен алынєан ќашыќтыќты.

25.Меридиандар мен параллель сызыќтарыныѕ ќиылысуынан пайда болады.

Градус торы.

26.Мазмўнына ќарай карталар … топќа бґлінеді

2

27.Карталар масштабына … болып бґлінеді.

Ўсаќ, орташа, ірі.

28.Еѕ ірі масштабты кґрсет

1:10

29.Географиялыќ картадан ќўрлыќтыѕ биіктігін жјне мўхиттыѕ тереѕдігін  аныќтауєа болады

Биіктік пен шкалалар кґмегімен.

30.0є ендік пен 0є бойлыќ координаталарында орналасќан

В) Атлант мўхиты.

Географиялыќ полюс.

31.Жер шарыныѕ сыртќы ќатты тас ќабаты

Литосфера

32.Жердіѕ ішкі ќўрылысы … ќабаттарынан тўрады

Жер ќыртысы,  мантия, ядро.

33.Литосфералыќ таќталар жылына ќозєалады /см/

2-5 см

34.Тау жыныстарыныѕ тїрлері

Шґгінді, магмалыќ, метаморфтыќ.

35.Жер ќыртысы мен жоєарєы мантиядаєы кенет ыєысу јсерінен туатын жер астыныѕ ќозєалысы

Жер сілкіну.

36.Таулар дегеніміз …

Жер бетініѕ жазыќтардан оќшау кґтеріліп жатќан ќатты тілімденген биік бґліктері.

37.Жер бетініѕ аз тілімденген, тегіс немесе белесті алќабы

Жазыќтар.

38.Тереѕ мўхит тїбі ойыстары … деп аталады

Шўѕєыма

39.Материктік жер ќыртысыныѕ таулар астындаєы ќалыѕдыєы

70-80 км

40.Ойпаттардыѕ мўхит деѕгейінен салыстырмалы биіктігі

0 м-ден 200 м-ге дейін

41.Жанартаулар мен жер сілкінісі жиі болатын аймаќ

Материк шетіндегі таулы аудандарда

42.Жанартаудыѕ тґбесінде пайда болєан шўѕќыр

Кратер

43.Кґпшілік жанартаулар … мўхитыныѕ жаєалауында

Тыныќ

44.Екі немесе бірнеше тау жоталарыныѕ тїйісуі

Торабы

45.Орташа биіктіктегі таулар мўхит деѕгейінен биікте орналасќан

1000-2000 м

46.Материктік жер ќыртысыныѕ мўхиттыќ жер ќыртысынан айырмасы

Гранитті ќабаты бар

47.Органикалыќ жолмен пайда болєан шґгінді жыныстар

Тас кґмір, шымтезек

48.Жердіѕ газ тјріздес ќабыєы

Атмосфера.

49.Атмосфера ќабаттары

Тропосфера, стратосфера, атмосфераныѕ жоєарєы ќабаты.

50.Ауаныѕ жер бетіне тїсіретін салмаєы

Атмосфералыќ ќысым.

51.Атмосфераныѕ тґменгі ќабаты

Тропосфера.

52.Атмосфералыќ ќысымды ґлшейтін ќўрал

Барометр.

53.Тјулік ішіндегі еѕ жоєарєы жјне еѕ тґменгі температура арасындаєы айырмашылыќ

Температура ауытќуыныѕ тјуліктік амплитудасы.

54.Жел дегеніміз …

Ауаныѕ горизонталь баєытта орын ауыстыруы.

55.Ауа-райыныѕ негізгі элементтері

Температура, ылєалдылыќ, атмосфералыќ ќысым.

56.Оѕтїстік жјне солтїстік жарты шарєа кїн сјулесі бірдей тїседі

23 ќыркїйек жјне 22 наурызда.

57.Грек тілінен «климат» сґзініѕ маєынасы

Жер бетіне кїн сјулесініѕ еѕістігі

58.Желдіѕ соєу себебі

Ќысымныѕ айырмасынан

59.Атмосферадаєы 80% ауа массасы кездеседі

Тропосферада

60.Тјулік ішінде баєытын ґзгертіп тўратын жел

Бриз

61.Кїдізгі бриздіѕ соєу баєыты

Теѕізден ќўрлыќќа

62.Тауда 1км-ге кґтерілген сайын температура тґмендейді

6єС

63.1 км-ге кґтерілген сайын ауа ќысымы тґмендейді:

100 мм сынап баєанына

64.Жердіѕ еѕ ыстыќ белдеуі тропиктер арасында орналасуыныѕ себебі

Кїн дјл тґбеде ўзаќ жјне ауаныѕ жоєары ќозєалысы болады

65.Теѕіздік ауа массаныѕ континенттік ауа массасынан айырмасы

Ауа ылєалы мол

66.Жер бетіндегі еѕ жоєары температура байќалатын климат белдеуі

Тропиктік

67.Тропиктік белдеулерде материктердіѕ батыс жаєалауында ґтетін суыќ аєыстар јсері

Жауын-шашынныѕ пайда болуына кері јсер етеді

68.Ќоѕыржай белдеуде ауа температурасыныѕ тјуліктік ауытќуы кґп мезгіл

Жаз

69.Желдіѕ баєыты мен кїшін аныќтайтын ќўрал

Флюгер

70.Жер бетіндегі негізгі климаттыќ белдеулер саны

4

71.Жердіѕ су ќабыєы

Гидросфера.

72.Гидросферадаєы тўщы су мґлшері

2,5%

73.Дїниежїзілік мўхит їлесіне Жер бетініѕ бґлігі келеді

3/4 бґлігі

74.Судыѕ мўхиттан ќўрлыќќа жјне ќўрлыќтан мўхитќа їздіксіз ауысу їрдісі.

Дїниежїзілік су айналымы.

75.Дїниежїзілік мўхит бґліктері

мўхиттар, теѕіздер, шыєанаќтар, бўєаздар.

76.Дїниежїзілік мўхит суыныѕ ќасиеттері

Тўздылыќ пен температура.

77.Ґзен барлыќ салалармен бірігіп …

Ґзен жїйесі

78.Жер бетіндегі суєа толы табиєи ойыс

Кґл.

79.Дїние жїзіндегі еѕ їлкен кґл

Каспий.

80.Ќар жиегі немесе ќар шекарасы деп аталады

Ќар жиналып, мўздыќќа айналу мїмкін болатын жоєарєы шекара.

81.Теѕіз суыныѕ орташа тўздылыєы

35%0

82.Дїниежїзілік мўхит суыныѕ беткі орташа температурасы

+17,5єC

83.Дїниежїзілік мўхиттаєы еѕ тереѕ шўѕєыма

Мариан

84.Мына объектілердіѕ теѕіз сипатына сјйкес келетіні

Азов

85.Цунами толќындарыныѕ пайда болу себептері

Жер сілкінісінен

86.Толысу мен ќайтудыѕ пайда болу себебі

Жер мен Ай јрекетінен

87.Белгілі ойпат арќылы судыѕ табиєи ќозєалуы … деп аталады

Ґзен

88.Амазонка жјне Конго ґзендерініѕ суы мол болып келу себебі

Олар жыл бойы мол жаѕбыр суымен ќоректенеді

89.Јлемдегі еѕ биік Анхель (1054 м) сарќырамасы орналасќан ґзен

Ориноко

90.Судыѕ тўздылыєыныѕ кґп мґлшері

Ќызыл теѕізде

91.Биосфера географиялыќ ќабыќтыѕ … бґлігі боп саналады.

Адамдар мекен ететін

92.Барлыќ ќабаттарды ќосатын жер ќабыєы

Био

93.Жердіѕ тіршілік їшін маѕызы зор ќабаты

Тропосфера

94.Бір текті жаєдайлы аумаќта тіршілік ететін ґсімдіктер мен жануарлардыѕ жиынтыєы

Биоценоз

  1. «Экология» ўєымын енгізген

Э. Геккель

96.Ќўнарлы топыраєымен ерекшеленетін табиєат зонасы

Дала

97.Тізеден келетін ормандар кездесетін зона

Тундра

98.Ќалпына келмейтін табиєат ресурсы

Минералды

99.Табиєат компоненттерініѕ жиынтыєы

Табиєат кешені

100.Ќўрлыќтаєы табиєат зоналарыныѕ ќалыптасуына јсер ететін жаєдайлар

Климаттыќ

101.Жер бетіндегі адамзат … нјсілге бґлінеді

3

102.Нјсілдік белгілердіѕ ќалыптасу себебі

Табиєат жаєдайлары

103.БЎЎ нјсілдік кемсітушілікті жою жґнінде ќарар ќабылдаєан жылы

1965 ж.

104.Жер  шарындаєы материктер саны

6

105.Жер шары бетініѕ жалпы ауданы

510,2 млн км2

106.Ќўрлыќты ќўрайтын материктер мен аралдардыѕ кґлемі

149,1 млн. км2

107.Дїниежїзілік мўхиттыѕ жалпы ауданы

361,1 млн. км2

108.Жер ќыртысыныѕ тїрлері

Материктік жјне мўхиттыќ.

109.Литосфералыќ таќталардыѕ ќалыѕдыєы шамамен

60-100 км

110.Жер ќыртысыныѕ тегістелген, тўраќты бґліктері

Платформалар.

111.Ежелгі платформалардыѕ ќатты кристалды жыныстарыныѕ жер бетіне шыєып жатќан бґлігі

Ќалќан

112.Платформалардыѕ шґгінді жыныстар жауып жатќан бґлігі

Таќта

113.Жер ќыртысыныѕ ќозєалмалы белдеулері

Геосинклиналь

114.Пішіні, кґлемі, жасы, биіктігі бойынша жер бетініѕ сипаты

Жер бедері

115.Жер бедері дегеніміз

Жер бетініѕ ойлы-ќырлы сипаты

116.Мўхит табаныныѕ еѕ басты ерекшелігі … болуы

Су асты жоталарыныѕ

117.Жер шарында климаттыќ белдеулердіѕ ќалыптасу …. байланысты

Жер бетіне тїсетін кїн жылуыныѕ мґлшеріне.

118.Ауа массалары дегеніміз

Бір текті ќасиеттері бар, їлкен кґлемдегі ауа.

119.Жер шарындаєы Б.П.Алисов ажыратќан климаттыќ белдеулер саны

13

120.Тўраќты желдердіѕ ќалыптасуы … байланысты

Ќысым белдеулеріне.

121.Ауа массаларыныѕ негізгі тїрлері

Арктикалыќ, ќоѕыржай, тропиктік, экваторлыќ.

122.Пассаттар дегеніміз

Экваторєа ќарай 30-шы ендіктердегі жоєарєы ќысым белдеуінен соєатын желдер.

123.Белгілі бір жерге тјн ауа райыныѕ ўзаќ жылдар бойы ќайталанатын ќўбылысы

Климат

124.Картада температуралары бірдей нїктелерді ќосатын ќисыќ сызыќтар

Изотерма

125.Картада ќысымы бірдей нїктелерді ќосатын сызыќтар

Изобара

127.Картада жауын-шашын мґлшері бірдей нїктелерді ќосатын сызыќтар

Изогиета

128.Негізгі климаттыќ белдеулерді белгіле

Тропиктік, ќоѕыржай

129.Ґтпелі климаттыќ белдеулерді белгіле

Субарктикалыќ, субтропиктік

130.Мўхит суыныѕ басты ќасиеттері

Температурасы мен тўздылыєы

131.Мўхит суыныѕ тўздылыєы дегеніміз

1 л суда еріген тўздыѕ мґлшері

132.Мўхит суыныѕ орташа тўздылыєы /% есебімен/

35

133.Мўхит суыныѕ ќату температурасы

-2°

135.Дїниежїзілік мўхиттыѕ мўздар басып жатќан ауданы

15%

136.Су массалары дегеніміз

Мўхит суыныѕ зор кґлемді алып жатќан бґлігі

137.Дїние жїзіндегі еѕ ќуатты жылы аєыс

Гольфстрим

138.Дїниежїзілік мўхиттыѕ балыќќа еѕ бай ауданы

Ќоѕыржай ендіктер

139.Еѕ ірі табиєат кешені

Географиялыќ ќабыќ

140.Литосфераныѕ жоєарєы, атмосфераныѕ тґменгі бґлігі жјне гидросфера мен биосфераныѕ байланысы мен јрекеттесуі нјтижесінде ќалыптасќан табиєат кешені

Географиялыќ ќабыќ.

141.Географиялыќ ќабыќтыѕ маѕызды заѕдылыќтары

Тўтастыєы, зат жјне энергия айналымы, ырєаќтылыєы, зоналылыєы.

142.Географиялыќ ќабыќтаєы еѕ ірі табиєат кешендері

Материктер мен мўхиттар.

143.Температура жаєдайы, ылєалдылыєы, топыраєы, ґсімдіктер мен жануарлары бір-бірімен байланысќан ірі табиєат кешені

Табиєат зонасы.

144.Таулардаєы табиєат зонасыныѕ алмасуы … деп аталады

Биіктік белдеулік

145.Таудаєы биіктік белдеулердіѕ саны … байланысты

Таудыѕ георграфиялыќ орны мен биіктігіне

146.Еуразияныѕ аралдармен ќоса есептегендегі ауданы

53,3 млн км2

147.Орталыќ Азия табиєатын зерттеген саяхатшылар

Пржевальский, Семенов, Ујлиханов.

148.Евразияныѕ оѕтїстік шеткі нїктесі

Пиай мїйісі

149.Евразияныѕ еѕ биік щыѕы

Эверест

150.Їлкен Зонд аралындаєы жанартау

Кракатау

151.Евразияда кґлдердіѕ солтїстік-батыста жиі орналасуыныѕ себебі

Мўздыќтардыѕ ќазу јрекеті

152.Субэкваторлыќ климаттыќ белдеуде орналасќан зона

Саванналар мен ылєалды ормандар

153.Евразияныѕ кїшті тілімделген жаєалаулары

Батысы мен шыєысы

154.Солтїстік Американыѕ ауданы жґнінен алатын орны

3

155.Алясканы ашып, зерттеуге їлес ќосќан орыс саяхатшылары

Беринг, Чириков.

156.Солтїстік Американыѕ тїбектерін кґрсет

Аляска, Калифорния, Лабрадор, Флорида.

157.Солтїстік Америкадаєы еѕ суы мол ґзен

Миссисипи.

158.Солтїстік Америкада кґлдер жиі орналасќан бґлік.

Солтїстік.

159.Солтїстік Америкада “прерий” деп атайды

Биік шґптерден тўратын далаларды.

160.Солтїстік Американыѕ оѕтїстік жаєалауындаєы еѕ ірі шыєанаќ

Мексика

161.Ниагара сарќырамасы … кґлдерініѕ аралыєында орналасќан

Эри жјне Онтарио

162.АЌШ аумаєында 1872 жылы ўйымдастырылєан дїние жїзіндегі алєашќы ўлттыќ саябаќ

Йеллоустоун

163.Оѕтїстік Американыѕ аралдармен ќоса ауданыныѕ кґлемі

18,3 млн км2

164.XVIII є. соѕы мен XIX басында Оѕтїстік Американы зерттеген неміс єалымы

А.Гумбольдт

165.Батыс Жарты шардыѕ еѕ биік нїктесі

Аконкагуа

166.Жапыраєыныѕ диаметрі 2 м-ге жететін ґсімдік

Виктория-регия

167.Льянос — бўл

Ориноко саваннасы

168.Кампос — бўл

Бразилия саваннасы

169.Маракайбо атауыныѕ Оѕтїстік Америкадаєы географиялыќ объектіге ќатысы

Кґл

170.Оѕтїстік Америка жаєалауындаєы еѕ ірі арал

Отты Жер.

171.Оѕтїстік Америкадаєы жјне жер шарындаєы еѕ ірі ойпат

Амазанка

172.Амазонканыѕ жыл бойы суыныѕ мол болу себебі

Экватор аймаєында аєып жатыр.

173.Оѕтїстік Америкада “сельвас” деп атайды

Ќалыѕ ормандарды.

174.Африка жаєалауын  мўхит шайып жатыр?

2

175.Африка материгіндегі еѕ ежелгі мемлекет

Египет

176.Конго ґзенініѕ алабы орналасќан климаттыќ белдеу

Экваторлыќ

177.Африканыѕ еѕ биік нїктесі

Килиманджаро

178.Африкадаєы жер ќыртысыныѕ еѕ ірі жарыєы ґтетін ауданы

Шыєыс Африка таулы ќыраты

179.Секретарь ќўсы тіршілік ететін зона

Саванналар

180.Африканыѕ еѕ биік нїктесініѕ биіктігі /м/

5895

181.Африкадаєы жауын-шашынныѕ еѕ кґп жауатын жері

Гвинея шыєанаєы жаєалауы

182.Африканыѕ оѕтїстік-батысындаєы жаєалыќ шґл

Намиб

183.Африканыѕ ауыл шаруашылыєына ќолайлы табиєат зонасы

Ќатты жапыраќты ормандар

184.Экваторлыќ ормандардыѕ бойы аласа адамдары

Пигмейлер

185.Солтїстік Африканыѕ еѕ бойшаѕ адамдары

Тутси мен химилер

186.Африкадаєы ХХ єасырдыѕ басындаєы тјуелсіз елдер

Либерия, Эфиопия

187.Африкадаєы еѕ жоєары дамыєан ел

ОАР

188.ОАР аумаєындаєы ірі ўлттыќ парк

Крюгер

189.Жер шарындаєы еѕ кіші материк

Австралия

190.Аустралияныѕ еѕ ќўрєаќ материк деп аталуы

2/3 бґлігін шґлдер алып жатуы

191.Аустралияныѕ еѕ биік нїктесі

Косцюшко тауы

192.Аустралияныѕ … тас кґмірдіѕ ірі кен орындары шоєырланєан

Оѕтїстік-шыєысында

193.Аустралиядаєы жаз айлары аралыєы

Желтоќсан-аќпан аралыєы

194.Аустралиядаєы уаќытша кеуіп ќалатын ґзен арналары

Криктер

195.Скрэб … табиєат зонасына тјн

Тропиктік шґл жјне шґлейттер

196.Аустралияныѕ байырєы халќы

Аборигендер

197.Аустралияда халыќтыѕ тыєыз ќоныстанєан аймаєы

Шыєысы

198.Австралияныѕ органикалыќ дїниесініѕ ерекше болу себебі:

Материктіѕ басќа материктерден ерте пайда болєан

199.Мўхит аралдарыныѕ табиєаты мен халќы жґнінде єылыми еѕбектер жазып ќалдырєан єалым

Н. Н. Миклухо Маклай

200.Тыныќ  мўхитыныѕ  ауданы /млн.км2 /

178,6

201.«Ќара аралдар» атауы тјн аралдар тобы

Меланезия

202.Жер шарындаєы еѕ ірі маржан тїзінділері

Їлкен Тосќауыл рифі

203.Мўхит аралдарындаєы еѕ ірі, жаќсы дамыєан ел

Жаѕа Зеландия

204.Антарктида материгініѕ ашылєан жылы

1820

205.Антрактиданы ашќан саяхатшылар

Ф.Беллинсгаузен, М.Лазарев

206.Антарктида «шўраттары» деп аталады

Жазда мўз жамылєысы болмайтын жерлерді

207.Халыќаралыќ геофизикалыќ жыл

1957-1958

208.Антарктида жаєалауындаєы ќўстыѕ ерекше тїрі

Пингвин

209.Антарктида климатына тјн басты ерекшелік

Жердегі еѕ суыќ материк.

210.Ќазаќстан орналасќан материк

Еуразия

211.Ќазаќстан Республикасыныѕ аумаєы

2,7млн. км2.

212.Дїниеніѕ екі бґлігінде орналасќан Ќазаќстан облыстары

Атырау, Батыс Ќазаќстан

213.Ќазаќстан Республикасыныѕ физикалыќ географиялыќ орны аныќтайды.

Табиєат жаєдайларын.

214.Теѕізге шыєатын жолы бар Ќазаќстанмен шектесетін мемлекеттер

Ќытай, Ресей

215.Ќазаќстанмен шыєысында шектесетін мемлекет

Ќытай

216.Ќазаќстан мен Ќытай арасындаєы шекара ўзындыєы

1460 км

217.Ќазаќстан аумаєыныѕ батыстан шыєысќа дейінгі ўзындыєы

3000 км

218.Ќазаќстан аумаєыныѕ солтїстіктен оѕтїстікке дейінгі ўзындыєы

1600 км

219.Ќазаќстан кґлемі жґнінен Еуразияда

4-ші орында

220.Ќазаќ жері туралы ерте кездегі географиялыќ маєлўматтарды еѕбектерінен кездестіреміз.

Птоломейдіѕ,Геродоттыѕ.

221.Ќазаќ жерін зерттеген орыс єалымдары

П.П.Семенов-Тянь-Шанский,Н.Потанин,Н.Обручев,И.Мушкетов..

222.Ќ.Сјтпаев ашќан кен орындары

Ќарсаќпай, Жезді, Ќияќты

223.ХVII єасырдаєы Ќазаќстан жері тїсірілген карта

«Сібірдіѕ сызба кітабы» атласында

224.Арал теѕізін алєаш зерттеген єалым

Л. Берг

225.Академик Ќ. Сјтбаевтыѕ зерттеген аумаќтары

Орталыќ Ќазаќстан

226.Тянь-Шань тауларын зерттеген єалым

П.П Тян- Шанский

227.Іле Алатауы мен Жоѕєар Алатауын зерттеген єалым

Ш. Ујлиханов

228.Орталыќ Ќазаќстандаєы мыс кен орнын ашќан

Ќ. Сјтбаев

230.Хантјѕірі шыѕына дейін барєан зерттеуші

П.П Семенов-Тяншанский

231.Ќ. Жалайридыѕ географиялыќ мазмўндаєы кітабы

«Жылнамалар жиынтыєы»

232.Ќазаќстандаєы еѕ биік тау

Хан-Тјѕірі.

233.Хан-Тјѕірі шыѕыныѕ биіктігі

6995м.

234.Ќараќия ойысы … орналасќан

Маѕєыстау тїбегінде.

235.Жер бедерініѕ басты ерекшелігін кґруге болады

Физикалыќ картадан.

236.Республика аумаєыныѕ мўхит деѕгейінген еѕ тґмен орналасќан аймаєы

Каспий маѕы ойпаты

237.Ќазаќстандаєы жер бетініѕ биік таулы аймаєы

Шыєыс жјне оѕтїстік-шыєыс бґлігі

238.Ќазаќстан аумаєыныѕ 10% жерін алып жатќан жер бедері

Биік таулар

239.Батыс Сібір жазыєыныѕ Ќазаќстан аумаєына кіретін бґлігі

Оѕтїстігі

240.Ќазаќстанныѕ оѕтїстігіндегі жазыќ

Тўран

241.Батыс Сібір мен Тўран ойпатын жалєастырып жатќан ќолаты

Торєай

242.Каспий маѕы ойпаты мен Мўєалжар тауы аралыєындаєы їстірт

Жем

243.Ќазаќстанныѕ аласа таулы ґлкелері

Сарыарќа, Мўєалжар, Маѕєыстау

244.Ќазаќстанныѕ биік таулары

Тянь-Шань, Жоѕєар Алатауы, Алтай

245.Єылымда тау жынысыныѕ жасын аныќтау јдістері

Салыстырмалы,абсолюттік.

246.Ќазаќстан жеріндегі еѕ алєашќы тау жасалудыѕ басталуы

Каледон тау жасалуында

247.Сейсмология єылымы зерттейді

Жер сілкінуді

248.Протерозой эрасынан кейінгі эра

Палеозой

249.Кайнозой эрасыныѕ дјуірлері

Палеоген, неоген, тґрттік

250.Каледон тау тїзілісі жїрген дјуірлер

Силур, девон

251.Тектоникалыќ жјне эолдыќ процестердіѕ болу тїрі

Жер сілкіну, желдіѕ јрекеті

252.Алматы ќаласында кїші 10 баллдыѕ жер сілкінісі болєан жыл

1887 ж.

253.Мўздыќтардыѕ еруінен, ўзаќ жауатын нґсер жаѕбырдан болатын апатты жаєдай

Сел тасќыны

254.Пайдалы ќазбалар … топќа бґлінеді

3.

255…. кґмір бассейнінде кґмір ашыќ јдіспен ќазып алынады

Екібастўз.

256.Темір рудасын ґндіретін негізгі кен орындары.

Соколов-Сарыбай,Ќашар,Лисаковск.

267.Шґгінді жыныстардан пайда болєан темір кен орындары

Јйет, Лисаков

268.Фосфорит рудасы ґндірілетін тау жоталары

Мўєалжар, Ќаратау.

269.Ќазаќстанда алюминийдіѕ негізгі шикізаты

Боксит

270.Ќазаќстандаєы хромит кен орындары

Кемпірсай, Дґѕ

271.Ќазаќстанныѕ климаты.

Шўєыл континентті.

272.Ќазаќстан аумаєына јсер ететін негізгі ауа массалары

Арктикалыќ, ќоѕыржай, тропиктік

273.Ќазаќстан климатыныѕ шўєыл континенттілігініѕ себебі

Мўхиттардан алыс орналасуынан

274.Ќазаќстан аумаєы орналасќан климаттыќ белдеу.

Ќоѕыржай.

275.Ќазаќстандаєы жауын-шашын мол тїсетін жер.

Кіші Їлбі ґзенініѕ жоєарєы аєысы.

276.Ебі жјне Сайќын желі соєатын жер

Жоѕєар ќаќпасы.

277.Ќазаќстанєа жауын-шашын јкелетін ауа массасы

Атлант мўхитынан келетін ауа массасы

278.Ќазаќстанныѕ солтїстігіндегі ќаѕтардыѕ орташа температурасы

-19єC

279.Ќазаќстанда жауын-шашынныѕ еѕ кґп тїсетін жері

Батыс Алтай

280.Ќазаќстан ґзендері алаптарына жатады

Солтїстік Мўзды мўхит, ішкі аєынсыз

281.Ќазаќстанда ўзындыєы 1000 км-ден асатын ґзендер саны

7.

283.Ќазаќстанныѕ су энергетикалыќ ресурќа бай ґзені

Ертіс

284.Балќаш-Алакґл алабыныѕ ґзендері

Іле,Ќаратал

285.Ќазаќстан аумаєында ірілі-ўсаќты … кґл бар

48 мыѕ

286.Ќазаќстанныѕ басты ќалдыќ кґлдері

Каспий, Арал

287.Ќазаќстанда ќазіргі мўздыќтар таралєан аудандар

Шыєыс жјне оѕтїстік-шыєыс

288.Топыраќтану єылымыныѕ негізін салушы єалым

В.Докучаев

289.Су, ауа, жылу, ґсімдік жјне тірі аєзалардыѕ нјтижесінде жер ќыртысыныѕ беткі ќабатында пайда болєан табиєи ќўрылым

Топыраќ

290.Ќара топыраќты зона Ќазаќстанныѕ аймаєында тараєан

Солтїстік

291.Топыраќ эрозиясы тїрлерініѕ саны

2

292.Ќазаќстан аумаєы табиєат зоналарында орналасќан

Орманды дала, дала, шґлейт, шґл

293.Орманды дала зонасында ґсетін аєаштар

Ќайыѕ, кґктерек

294.Ќазаќстан аумаєыныѕ  % дала зонасы алып жатыр

29

295.Шґлейт зонасыныѕ негізгі топыраєы

Ашыќ ќара ќоѕыр

296.Ќазаќстан аумаєыныѕ 44%-н алып жатќан табиєат зонасы

Шґл

297.Табиєат ерекшеліктеріне байланысты Ќазаќстан аумаєы табиєат аудандарына бґлінеді

9.

298.Каспий маѕы ойпаты кіретін жазыќ

Шыєыс Еуропа

299.Ќазаќстанныѕ оѕтїстігін батысынан шыєысына дейін алып жатќан жазыќ

Тўран

300.Солтїстік Ќазаќ жазыєыныѕ еѕ ірі ґзені

Ертіс

301.Сарыарќаныѕ еѕ биік тауы

Ќызыларай

302.Мўєалжар таулары пайда болды

Герцин ќатпарлыєында

303.Алтайдыѕ ќазаќстандыќ бґлігініѕ климаты

Ќоѕыржай континентті

304.Ќазаќстандаєы ќорыќтар саны

9

305.Ќазаќстанныѕ «Ќызыл кітабы» жарыќќа шыќќан жыл

1978.

306.Ќазаќстандаєы сулы-батпаќты-шґлді ландшафт

Ќорєалжын

307.Ќазаќстанныѕ экономикалыќ-географиялыќ жаєдайыныѕ ќолайсыз жаєы

Ќўрлыќ ішілік

308.Ќазаќстандаєы облыстар саны

14

309.Ќазаќстанныѕ јкімшілікке бґлінуініѕ еѕ жоєарєысы

Облыс

310.Республикалыќ дјрежедегі ќалалар

Алматы, Астана

311.Ќазаќстан Каспий теѕізі арќылы шектесетін ел

Иран

312.Ќазаќстанмен шекарасы еѕ ўзын ел

Ресей

313.Ќазаќстанныѕ негізгі табиєи байлыќтары

Минералдыќ ресурстар

314.Ґндірісте тікелей пайдаланылады

Пайдалы ќазбалар

315.Сарќылмайтын табиєи ресурстар

Кїн энергиясы

316.Ќалпына келмейтін табиєи ресурстар

Пайдалы ќазбалар

317.Ќазаќстанныѕ пайдалы ќазбаларыныѕ экономикалыќ тўрєыдан басымдылыєы

Жер бетіне жаќын жјне ќолайлы кешенді тїрде игерілуі

318.Мўнай кен орындары

Доссор, Теѕіз

319.Ќазаќстанда ауыл шаруашылыєына жарамды жерлердіѕ кґп бґлігі

Жайылым жерлер

320.1999жылєы дерек бойынша Ќазаќстан халќыныѕ саны (мыѕ адам)

14953

321.Халыќ саны туралы наќты мјліметті береді

Халыќ санаєы

322.Халыќтыѕ механикалыќ ќозєалысы дегеніміз.

Миграция

323.Ќазаќтыѕ демограф-єалымы

М. Тјтімов

324.Ќазаќстандыєы еркектер їшін еѕбекке ќабілетті жас шегі

16-63

325.Ќазаќстан халќыныѕ орташа тыєыздыєы /1 шаршы км/

5,5 адам

326.Халыќтыѕ табиєи ґсуі

1000 адамєа шаќќандаєы туу мен ґлгендер араќатынасы

327.Отын-энергетика кешенініѕ салалары

Отын, энергетика

328.Ќазаќстандаєы негізгі отын базасы

Ќараєанды алабы

329.Ќазаќстандаєы еѕ алєашќы игерілген мўнай кен орны

Доссор

330.Ќазаќстанда мўнай ґѕдеу зауыттары орналасќан ќалалар

Атырауда, Шымкентте, Павлодарда

331.Ґзіндік ќўны еѕ арзан кґмір алабы

Екібастўз

332.Ќазаќстанда еѕ ірі МАЭС орналасќан ќала

Екібастўз

333.Ќазаќстанныѕ ірі су электр станциясы

Бўќтырма

334.Кґмірді шахталыќ јдіспен ґндіретін алап

Ќараєанды

335.Јлемдік нарыќтаєы стратегиялыќ шикізат

Мўнай

336.Ќара металлургияєа  ќажетті шикізат

Темір кені

337.Толыќ циклді комбинат орналасќан ќала

Теміртау

338.Аќсу ќаласында … орналасќан

Ферроќорытпа зауыты

339.Ќазаќстандаєы мыстыѕ еѕ кґп мол ќоры

Шыєыс пен Орталыќта

340.Ќазаќстандаєы титан-магний ґнер кјсібініѕ орталыєы.

Ґскемен

341.Алюминий алу їшін ќажетті шикізат

Боксит

342.Энергияны кґп ќажет ететін тїсті металлургия саласы

Алюминий

343.Алюминй ґндірісініѕ Павлодарда орналасуыныѕ себебі

Су жјне энергия кґзіне жаќын

344.Ауыл шаруашылыєы машиналарын жасауєа мамандандырылєан ќалалар

Астана, Павлодар

345.Электро жабдыќтарын жасау орталыќтары

Аќтґбе, Талдыќорєан

346.Ќазаќстанныѕ машина жасау кешені

Кешенді сала

347.Трактор шыєаратын зауыт орналасќан ќала.

Павлодар

348.Кен-химия ґнеркјсібініѕ орталыќтары

Ќаратау, Жаѕатас

349.Ќазаќстандаєы негізгі химияныѕ басты ґндірісі

Минералды тыѕайтќыштар

350.Фосфор тыѕайтќыштары ґндірісініѕ орталыќтары

Тараз, Алєа

351.Тараз жјне Алєа суперфосфат зауыттарыныѕ орналасуындаєы басты факторлар

Жоєары сапалы фосфорит шикізаты

352.Синтекикалыќ каучук зауыты орналасќан

Теміртауда

353.Ќўрылыстаєы байланыстырушы материал

Цемент

354.Цемент зауыттарын орналаластырудыѕ негізгі факторлары

Шикізат

355.Ірі цемент зауыттарыныѕ Шымкент пен Семейде орналасуындаєы басты фактор

Јк тастар мен цементті саз балшыќтарєа жаќын

356.Ќўрылыс материалдарыныѕ негізгісі

Бетон, темір-бетон

357.Ќазаќстан жерініѕ кґп бґлігі … маќсатта пайдаланылады

Ауыл шаруашылыєына

358.Ќазаќстандаєы егіншіліктіѕ басты саласы

Дјнді даќылдар

359.Республикада ґсірілетін маѕызды техникалыќ даќылдар

Маќта, ќант ќызылшасы

360.Жеѕіл ґнеркјсіптегі басты сала

Тоќыма

361.Тамаќ ґнеркјсібін орналастырудыѕ негізгі факторлары

Шикізат жјне тўтынушы

362.Ауыл шаруашылыєы шикізатын ґѕдеуші ґнеркјсіп саласы

Тамаќ

363.Ірі жеѕіл ґнеркјсіп орталыќтары

Алматы, Шымкент

364.Ќазаќстандаєы жїк айналымыныѕ жетекші тїрі

Теміржол

365.Кґліктіѕ маусымды тїрі

Ґзен

366.Орталыќ экономикалыќ ауданда жаќсы дамыєан ґнеркјсіп саласы

Кґмір жјне металлургия

367.Шыєыс Ќазќаќстандаєы еѕ мол кенді пайдалы ќазба

Полиметал

368.Солтїстік Ќазаќстанда ґсірілетін негізгі даќыл

Бидай

369.Оѕтїстік Ќазаќстандаєы мал шаруашылыєыныѕ жетекші саласы

Ќой жјне ірі ќара мал

370.Ќазаќстанныѕ еѕ ірі сауда серіктесі

Ресей

371.Дїние жїзініѕ саяси картасындаєы заѕдылыќтар мен ґзгерістерді зерттейді

Саяси география

372.Урбандалу деѕгейі кґрсетеді

Халыќтыѕ жалпы санындаєы ќала халќыныѕ їлесін

373.Саны жаєынан кґп тіл семьясы

Їнді-еуропалыќ

374.«Жасыл революция» басталды

ХХ єасырдыѕ 60-шы жылдары

375.Јуе кґлігі еѕ кїшті дамыєан ел

АЌШ

376.Теѕіз жолыныѕ ежелден дамыєан ауданы

Атлант мўхиты

377.Несие-ќаржы ќатынастардыѕ атќаратын ќызметі

Ќарыз жјне несиелер беру

378.Беларусь Республикасыныѕ машина жасау ґнеркјсібі маманданєан

Автомобиль жасауєа

380.Украинадаєы еѕ ірі ќара металлургия орталыєы

Донецк, Кривой Рог, Запорожье

381.Грузия  ауыл шаруашылыєыныѕ негізгі саласы

Цитрус

382.Жер бетінің табиғаты,халқы,оның шаруашылық әрекеті туралы ғылым:

География

383.Грек тілінен аударғанда «география» сөзінің мағынасы:

Жерді сипаттап жазу

384.Дүние жүзін алғаш рет айналып шыққан саяхатшы:

Ф.Магеллан

  1. «Ұлы географиялық ашулар» заманы:

ХVғ.аяғы–ХVІІғ.ортасы

386.Христофор Колумб экспедиция бастаған жыл:

1492

387.Күнге  ең жақын орналасқан ғаламшар:

Меркурий

388.Күннен ең алыс орналасқан ғаламшар:

Плутон

389.Қазақтың тұңғыш ғарышкері:

Тоқтар Әубакіров

390.Күзгі күн теңелуі:

23 қыркүйек

391.Көктемгі күн теңелуі:

21 наурыз

392.Жердің радиусы:

6371 км

393.Көкжиек тұстарының бағыттары:

Румб

394.Жердегі белгілі бір зат пен солтүстік бағыт арасындағы бұрыш:

Азимут

395.270º азимутқа сәйкес келетін көкжиек түсі:

Батыс

396.Шығыс бағытына сәйкес келетін азимут:

90º

397.1 см–100 м масштабы:

Атаулы

398.Жерде әр түрлі бағыттың азимутын анықтайтын аспап:

Тұсбағар

399.Ірі масштабты анықтаңдар:

1:5000

400.Ұсақ масштабты анықтаңдар:

1:1000000

401.Нүктенің бастапқы меридианнан градус есебімен алынған қашықтығы:

Бойлық

402.Жер бетіндегі бір полюстен екінші полюске қарай шартты түрде жүргізілетін сызық:

Параллель

403.Материктер,мұхиттар,теңіздер,аралдар,өзендер,көлдер бейнеленген карта:

Физикалық

404.Экватордың ұзындығы(км):

40000

405.Жер бетіне шығып төгілген магма:

Лава

406.Мезгіл-мезгіл ыстық су мен бу шапшып тұратын қайнар:

Гейзер

407.Орташа биіктегі тау:

Карпат

408.Абсолют биіктігі 500м асатын жазық:

Таулы үстірт

409.Магмалық тау жыныс:

Базальт

410.Жердің ең ортасында орналасқан:

Ядро

411.Бұрын теңіз түбі болып, кейін көтерілудің нәтижесінде пайда болған жазықтар:

Алғашқы жазықтар

412.Ең жоғары және ең төменгі температуралардың айырмасы:

Амплитуда

413.Белгілі бір жағдайда су буларының сұйық күйге айналуы:

Конденсация

414.66,5ºс.е. және 66,5ºо.е. параллельдердің атауы:

Поляр шеңбері

415.Құрғақ ауаның газдық құрамы:

78% азот,21% оттегі

416.Ауаның ылғалдылығын анықтайтын аспап:

Гигрометр

417.Тәулік ішінде бағыттарын өзгертіп отыратын жел:

Бриз

418.Атмосфераның құрылысы:

Тропосфера,стратосфера,мезосфера

419.Өте биікте, жауын-шашын жаумайтын бұлт:

Шарбы

420.Жылы және суық ағыстардың пайда болу себебі:

Тұрақты желдер

421.кі жағынан материктердің немесе аралдардың жағалары шектеп тұрған енсіз су айдыны:

Бұғаз

422.Өзеннің ағып шығатын жері:

Бастауы

423.Аңғардың өзен тасығанда су басатын бөлігі:

Жайылма

424.Өзендегі су деңгейінің кенет көтерілуі:

Тасқын

425.Кез келген аумақтың табиғат компоненттерінің жиынтығының біртұтас жүйесі:

Географиялық кешен

426.Өтпелі географиялық белдеу:

Субэкваторлық

427.Температурасы үнемі жоғары жауын-шашын жыл бойы біркелкі болатын табиғат зона:

Экваторлық

428.Әр жерінде жеке немесе шоқ- шоқ ағаш пен бұта кездесетін көбінесе шөп басқан жазықтар:

Саванна

429.Шөп басқан, ормансыз, жазық жер:

Дала

430.Солтүстік және оңтүстік жарты шарлардың 30°-60° ендіктеріндегі белдеу:

Қоңыржай

431.Табиғи күйінде ағаш өсімдігі негізгі орын алатын табиғат зона:

Орман

432.Солтүстік және оңтүстік полюстер төңірегіндегі географиялық белдеу:

Полярлық

433.Қоңыржай белдеудің қылқан жапырақты ормандары:

Тайга

434.20º және 30º еңдіктер аралығында орналасқан табиғат белдеуі:

Тропиктік

435.Мүк пен қына, бұта өсетін мәңгі тоң таралған жерлер:

Тундра

436.Климаты өте құрғақ, өсімдігі әрі жұтаң, әрі сирек аумақтар:

Шөл

437.Қоңыржай белдеудегі дала мен шөлдің аралығындағы өтпелі зона:

Шөлейт

438.Тундраның өсімдіктері:

Мүк, қына

439.Дала зонасының өсімдіктері:

Селеу, бетеге

440.Көлемі жөнінен екінші материк:

Африка

441.Ең ежелгі бір тұтас материк:

Пангея

442.Жаңа Зеландияны ашқан саяхатшылар:

Дж. Кук, Абель Тасман

443.Мұхиттық аралдардың табиғаты мен халқын зерттеген саяхатшы:

Н.Н. Миклухо-Маклай

444.Жер бедерін қалыптастырушы ішкі күштер:

Мантиядағы заттар қозғалысы

445.Материктік және мұхиттық тақталар шектесетін аймақтардың жағалық бөлігі:

Материктік беткей

446.Белгілі климат зерттеуші ғалым:

Б.П. Алисов

447.Дүниежүзілік мұхит суының алабы(млн.км²) :

361

448.Атлант мұхитының ең терең жері:

Пуэрто-Рико шұңғымасы

449.Дүниежүзілік мұхиттағы ең жоғары тұздылық (‰) :

41

450.Дүниежүзілік мұхиттың балыққа ең бай аудандары:

Қоңыржай ендіктер

451.Дүниежүзілік мұхиттағы ең қуатты суық ағыс:

Батыс желднр ағысы

452.Адам әрекетінің ықпалымен қалыптасатын табиғат комплекстері:

Антропогендік

453.Географиялық қабықтағы ең ірі табиғат кешені:

Материк

454.Адам әрекеті нәтижесінде өзгеріске ұшыраған табиғат кешендері:

Антрогендік

455.Географиялық қабықтың ырғақтылық заңдылығы:

Күн мен түннің ауысуы

456.Евразияның шығыс шеткі нүктесі:

Дежнева

457.Қытай тілінен аударғанда “сары” деген мағынаны білдіретін өзен:

Хуанхэ

458.Еуразиядағы ең биік сөнбеген жанартау:

Ключи шоқысы

459.Жер шарындағы ең терең көл:

Байкал

460.Шри-Ланка аралында өндірілетін асыл тастар:

Сапфир

461.Қысы жұмсақ,қаңтардың орташа температурасы 0ºС-тан жоғары,ауа райы құбылмалы болатын климаттық белдеу:

Қоңыржай теңіздік

462.Қарағай,шырша,майқарағай өсетін табиғат зонасы:

Тайга

463.Мариан шұңғымасының тереңдігі:

11022 м

464.Ауданы жөнінен ең кіші және ең суық мұхит:

Солтүстік Мұзды

465.“Үлкен жел” деген мағынаны білдіретін дауылдар:

Тайфун

466.Судың ең жоғары беткі температурасы (+34º С)  байқалатын шығанақ:

Парсы

467.Дүние жүзіндегі ең үлкен арал:

Гренландия

468.Ньюфаунленд аралы мен Лабрадор түбегі жағалауын ашқан:

Джон Кабот

469.Арктикалық ауа массаларының материктің ішкі бөлігіне терең бойлай ену себебі:

Материктің солтүстігінде таудың болмауы

470.Кордильер тау жүйесінің пайда болу себебі:

Литосфералық тақталардың соқтығысуы

471.Оңтүстік Американың солтүстік шеткі нүктесі:

Париньяс

472.Оңтүстік Американы Отты Жер аралынан бөліп тұрған бұғаз:

Магеллан

473.Анды тауының биіктігі:

6960 м

474.Оңтүстік Американың түсті және сирек металдарға бай аймағы:

Анд тауы

475.Оңтүстік Америка өзендері суының мол болып келуі себебі:

Жауын-шашын мол түсуінен

476.Жыл бойы ауа температурасы  +25ºС-тан төмен түспейді,жауын-шашын мөлшері 1500-3000 мм болатын климаттық белдеу:

Экваторлық

477.Екі материкте орналасқан Африка мемлекеті:

Египет

478.Көлемі жөнінен Африкадан үлкен материк:

Евразия

479.Альпі мен Гималай тауларымен бір мезгілде қалыптасқан Африканың таулары:

Атлас таулары

480.Африканың жанартаулар көп орналасқан аймағы:

Шығыс Африка таулары

481.Африкада биік, әрі ұзын тау тізбектерінің болмауы:

Ежелгі платформада орналасқан

482.Африкада суық ағыстар … септігін тигізеді:

Жауын-шашынның азаюына

483.Африка елдері:

Судан, Камерун, Либерия

484.Ең кіші, ең құрғақ және халық ең аз қоныстаған материк:

Австралия

485.Австралияның ең биік нүктесі:

Косцюшко

486.Оңтүстік тропик материкті дәл ортасынан кесіп өтуі мынаған әкеп соғады:

Көпшілік бөлігіне жауын-шашынның аз түсуіне

487.Жаңа Зеландияның астанасы:

Веллингтон

488.Тынық мұхитындағы ең терең жер:

Мариан шұңғымасы

489.Тынық мұхитындағы ең үлкен жанартаулық аралдар:

Гавай

490.Жаңа Гвинея аралының байырғы тұрғындары:

Папуастар

491.Антарктиданың үстінде жылдың жиынтық радиациясының мөлшері көп, бірақ ауа температурасы төмен болуы:

Шағылысу жоғары

492.Антарктидадағы сөнбеген жанартау:

Эребус

493.Қазақстанмен оңтүстігінде шектесетін елдер:

Қырғызстан, Өзбекстан, Түркменстан

494.Қазақстан тәуелсіздік алған жылы:

 16.12.1991 ж.

495.Қазақстанның БҰҰ-на мүше болған уақыты:

02.03.1992 ж.

496.Қазақстанның көлемі:

2724 мың км²

497.Қазақстанның Қытаймен шекарасының ұзындығы (км) :

1460

498.Батыста Қазақстан шекарасы өтетін жер:

 Жалпы Сырт

499.Солтүстікте Қазақстан шекарасы өтетін жер:

Батыс Сібір жазығы

  1. «Шығыстың Аристотелі» деп атанған ғалым:

Әбу Насыр Әл-Фараби

  1. «Диуани лұғат ат-түрік» еңбегінің авторы:

Махмуд Қашқари

502.Есік қаласынан табылған ескерткіш:

”Алтын киімді” адам

503.Қазақстан Ғылым академиясың тұңғыш президенті:

 Қ. Сәтбаев

504.Арыс өзенінің сағасында орналасқан ортағасырлық қала:

Отырар

505.Қазақстанның ең биік жері:

Хан Тәңірі

506.Дүниежүзілік мұхит деңгейінен төмен орналасқан Қазақстанның жері:

Каспий маңы ойпаты

507.Қатты жаңбырлар мен мұздықтардың әсерінен болатын апат:

 Сел

508.Үстірт қыратының биік ең жері:

 Мұзбел

509.Еділ өзені мен Орал тауларының аралығында орналасқан қырат:

Жалпы Сырт

510.Қытайдағы Ебінұр көлінің ойысы мен Алакөл қазаншұңқырын қосатын таулы өлке:

Жоңғар Алатауы

511.Күнгей және Іле Алатауларының батысында орналасқан Тянь-Шаньның бөлігі:

 Қырғыз Алатауы

512.Мезозой эрасының дәуірлері:

Бор, триас, юра

513.Қазақстандағы ең ежелгі учаскілер:

 Шығыс Европа жазығы

514.Қазақстанның негізгі көмір базасы:

Қарағанды

515.Қазақстандағы темір рудаларының негізгі кен орындары:

Соколов-Сарыбай, Лисаков

516.Қазақстандағы мыстың ірі кен орындары:

Қоңырат, Бозшакөл

517.Қаратаудағы полиметалл рудаларының кен орындары:

Мырғалымсай, Ащысай

518.Қазақстан климатының шұғыл континентті болу себебі:

Еуразия материгінің ортасында орналасуы

519.Ебі желі соғатын аймақ:

Жоңғар Алатауы

520.Жоңғар қақпасынан Орталық Азияға дейін соғатын жел:

 Сайқан

521.Жерге топырақ, су, қар жамылғасы арқылы сіңетін радиация:

 Жұтылған

522.Қазақстанға Орта Азия мен Иран аймағынан келетін ауа массасы:

Тропиктік

523.Тау беткейлерінде биіктеген сайын қыста температураның жоғарылауын… деп атайды:

Инверсия

524.Қазақстанда жылдың жылы мезгілінде байқалатын ерекше атмосфералық құбылыс:

Шаңды дауыл

525.Теңіз көлінде орналасқан қорық:

Қорғалжын

526.Төмен түскен ойыстар мен жарықтарда пайда болған көлдер:

Қар көлдер

527.Теңіз суын тұщыландыратын қуатты қондырғы орнатылған қала:

 Ақтау

528.Қазақстанның дала зонасының жылдық жауын-шашын мөлшері (мм) :

 220-310

529.Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген шөл зонасының өсімдігі:

 Дермене жусаны

530.Шөл зонасындағы өзен аңғарларында әр түрлі өсімдіктерден құралған қалың бұталар:

Тоғай

531.Каспий маңы ойпаты осы аймақтың құрамына енеді:

Шығыс Еуропа жазығы

532.Каспий маңы ойпатының негізгі байлығы:

Мұнай, газ

533.Сарыарқа мен Мұғалжар аралығында орналасқан:

Торғай үстірті

534.Бетпақдаланың ең биік жері:

Желтау

535.Тұран жазығының климаты:

Құрғақ континентті

536.Есіл-Ертіс даласының ең үлкен көлі:

Шағалалытеңіз

537.Солтүстік Қазақ жазығының өзендері мен көлдерінде Солтүстік Америкадан әкелініп, жерсіндірілген жануар:

Ондатр

538.Сарыарқада негізгі граниттен тұратын меридиан бағытындағы ірі антиклинальдың қалдығы:

Ұлытау

539.Алтай тауларының тектоникалық қазаншұңқырда орналасқан көлі:

Марқакөл

540.Сауыр-Тарбағатайдың негізгі құрылымы қалыптасқан кезең:

Герцин

541.Іле Алатауының қайта көтеріліп, қатпарлы-жақпарлы болып қалыптасқан кезеңі:

Альпі

542.“Малиус боката” алмасының жабайы түрлері өсетін қорық:

Наурызым

543.Қазақстанның Өзбекстанмен шекарасының ұзындығы (км) :

2300

544.Вольфрам қоры бойынша Қазақстанның дүниежүзінде алатын орны :

 1

545.Темір рудаларының қоры бойынша Қазақстанның дүниежүзінде алатын орны:

8

546.Қазақстанның жер ресурстарының жалпы көлемі (млн. га) :

270, 1

547.Марганец қоры бойынша Қазақстанның дүниежүзінде алатын орны:

 2

548.Қазақстанның ішкі суларының мөлшері (млрд. м³) :

 115, 3

549.Еңбекке жарамды халық…:

Еңбек ресурстары

550.Қала рөлінің басымдылығы мен қала халқы санының артуы:

 Урбандалу

551.Ірі қалалардың маңында шоғырланған шағын және орташа қалалар:

 Агломерация

552.Халықтың көшіп-қонуы:

 Миграция

553.1 000 адамға шаққандағы 1 жыл ішінде туған балалардың саны:

 Туу

554.Халықтың көп бөлігінің шыққан елінен тыс жерде қоныстануы:

 Диаспора

555.1 000 адамға шаққандағы 1 жыл ішіндегі өлген адамдар саны:

 Өлім-жітім

556.Қазақстанның негізгі табиғи газ қоры шоғырланған жер:

Маңғыстау түбегі

557.Екібастұз көмірінің басты қолдану бағыты:

 ЖЭС, МАЭС-да жағылады

558.Қазақстандағы көмірді ашық әдіспен өндіру кен орны:

 Екібастұз

559.Қазақстанда 1911 жылы игерілген мұнай кен орны:

Доссор

560.Көмірді ашық әдіспен алатын ең ірі кесінді:

 “Богатырь”

561.Қазақстан көмірінің жалпы қоры (млрд. т) :

176, 6

562.2002 жылы салынған, ұзындығы 635 км құбыр:

 Қарашығанақ-Атырау

563.Қазақстанның қара металлургия орталығы:

 Теміртау

564.Қазақстанда ферроқорытпа шығаратын зауыттар:

 Ақсу,Ақтөбе

565.Қазақстанның түсті металлургия орталықтары:

Балқаш,Жезқазған

566.Алюминий зауыты бар қала:

 Павлодар

567.Қазақстандағы түсті металлургияның дами бастаған уақыты:

 1717 ж

568.Қазақстандағы түсті металлургияның ең бірінші ірі кәсіпорындары орналасқан қала:

 Риддер

569.Соколов-Сарыбай кен орнын ашқан:

 М.Сургутанов

570.Энергияны көп қажет ететін металдар:

 Титан,алюминий

571.Қазақстанда қара металлургия негізі қаланған жыл:

1938

572.Қаратау жотасында мына кендер көп орналасқан:

Фосфорит, полиметалл

573.Трактор, ауыл шаруашалық машиналар шығаратын Қазақстанның қалалары:

 Астана,Павлодар

574.Рентген аппаратурасын шығару орталығы:

Ақтөбе

575.Қазақстандағы машина жасау кешенінің дамыған салалары:

Ауыл шаруашылық машиналарын жасау

576.Қазақстандағы пресс-автоматтар шығаратын қала:

 Шымкент

577.Қазақстанда бірінші трактор шыққан жыл:

1968

578.Жоғарғы вольтты аппаратура шығаратын зауыт:

 Шымкентте

579.Минерал тыңайтқыштарын шығаратын ірі комбинаты бар қала:

 Ақтөбе

580.Химиялық жолмен алынатын синтетикалық материал:

 Полимерлер

581.Қалдықсыз жұмыс істейтін өнеркәсіп саласы:

Химия

582.Пластмасса шығаратын зауыт салынған қала:

 Ақтау

583.Фармацевтика препараттарын шығаратын кәсіпорын орналасқан қала:

Шымкент

584.Жоғары сапалы аққұм өндірілетін облыс:

 Ақмола

585.Шифер зауыты орналасқан қала:

Тараз

586.Шыны зауыты орналасқан облыс:

Атырау

587.Цемент зауыты орналасқан қала:

Шымкент

588.Кварц құмы өндірілетін облыс:

 Павлодар

589.Шығыс Қазақстанда өсірілетін техникалық дақылдар:

 Күнбағыс

590.Марал шаруашылығымен айналысатын аймақ:

Шығыс Қазақстан

591.Ауыл шаруашылық өндірісіндегі өсімдік шаруашылығының үлесі (%) :

 56,9

592.Жылқының адай тұқымы тараған облыс:

Атырау

593.Қант зауыты бар қалалар:

 Тараз, Боралдай

594.Маргарин, ашытқы, шай фабрикалары орналасқан қала:

 Алматы

595.1 т қант өндіруге қажет қант қызылшасы (т) :

6-9

596.1993 жылдан бері Алматы темекі комбинатын басқаратын фирма:

 “Филипп Морис”

597.Фарфор заводы орналасқан қала:

 Қапшағай

598.Орынбор-Ташкент темір жолы салынған жылдар:

1905-1907

599.Солтүстіктен оңтүстікке қарай өтетін трансқазақстан магистралі:

Петропавл-Шу

600.“Шығыс шеңбері” автомобиль жолдары … орталықтарын байланыстырады:

 Кенді Алтайдың

601.Қазақстанда ең бірінші салынған мұнай құбыры:

 Доссор-Ракуша

602.Қазақстанның оңтүстік аудандарын газбен қамтамасыз ететін газ құбыры:

 Мубәрәк-Алматы

603.Шығыс Қазақстанның экономикасында жетекші рөл атқаратын өндіріс циклі:

Түсті металлургия

604.Теміртауда … циклді металлургия зауыты бар:

Толық

605.Орталық Қазақстандағы қара металлургияның даму себептері:

 Шикізат пен отын энергетикасының болуы

606.Халықаралық экономикалық қатынастардың несие беру қызметін атқаруы:

Қаржы

607.“Африка жылы” болып есептелетін жыл:

 1960

608.Жаңа индустриялық елдер:

Корея, Сингапур, Тайвань

609.Конституциялық монархиялар:

Испания, Непал

610.Үлкен этникалық топтың екінші аз санды топты өзіне қосып алуы:

Ассимиляция

611.Аталғандардың ішіндегі ұлттық дін:

Синтоизм, конфуциан, индуизм

612.Темір кенін сыртқа шығаруда қоры мол мемлекет:

Бразилия

613.Орталық Африканың “Мыс белдеуі”:

 Заир және Замбия аумағы

614.АҚШ-тың “автомобиль астанасы”:

Детройт

615.Ауыл шаруашылық салаларында еңбек ететін адамдар саны:

 1,3 млрд

616.Дүние жүзі бойынша жүгері өсіруден көрнекті орын алатын мемлекет:

АҚШ

617.Шай өндіретін елдер:

Үндістан,Қытай

618.Теміржолдың  ұзындығы жөнінен алдағы ел:

 АҚШ

619.Әлемдегі ірі авиалайнер “Боинг-747” шығаратын компания орналасқан ел:

 АҚШ

620.Дүние жүзіндегі жүк тасымалының ең күрделі аймағы, тәулігіне 500 кеме өтеді.

Ла-Манш

621.Дүние жүзіндегі автомобиль жолының ұзындығы (км) :

 24-25 мың

622.Шаруашылық өмірді интернационалдандырудың жоғары формасы:

Интеграция

623.Солтүстік америкалық еркін сауда қауымдастығы:

НАФТА

624.Халықаралық экономикалық байланыстардың дәстүрлі және ең дамыған түрі:

 Халықаралық сауда

925.1996 жылы 26 сәуірде құрылған топ:

 Шанхай ынтымақтастық ұйымы

626.Ресеймен құрлықта шекараласпайтын ел:

 Словакия

627.Ресейдің мұнай-газ өндіретін экономикалық ауданы:

 Батыс Сібір

628.Ресейдің астық жинайтын комбайндарын өндіретін аудан:

Солтүстік Кавказ

629.Ресейде троллейбус шығаратын жалғыз зауыт орналасқан қала:

 Энгельс

630.Беларусь Республикасының өнеркәсіп саласының мамандануы:

 Машина жасау, химия өндірісі

631.Беларусь жері арқылы өтетін мұнай құбыры:

Достық

632.Украина өнеркәсібінің басты саласы:

 Отын-энергетика

633.Украина астанасы:

 Киев

634.Украинаның көмір кен орны:

 Донецк

635.Украинаның көлік жүйесінің ең басты түрі:

 Темір жол

636.Молдова төмендегі өзендер аралығында орналасқан:

Прут, Днестр

637.Молдованың астанасы:

 Кишинев

638.Молдовада қант шығаратын зауыт бар қала:

 Рыбницы

639.Грузиядағы аса ірі СЭС:

Ингури

640.Грузия өнеркәсібінің дәстүрлі саласы:

 Тамақ өнеркәсібі

641.Армениядағы СЭС:

Раздан

642.Арменияның маманданған саласының бірі:

 Түсті металлургия, машина жасау

643.Әзербайжан ауыл шаруашылығының негізгі саласы:

Өсімдік

644.Өзбекстанның агроөнеркәсіп кешенінің басты саласы:

Мақта өсіру

645.Өзбекстанның химия өнеркәсібі өндірісі:

Тыңайтқыштар

646.Қырғызстанның мамандану салалары:

Түсті металлургия

647.Қырғызстанның дұрыс тұжырымды жауабы:

Негізгі сала – түсті металлургия

648.Түркменстан мал шаруашылығының басты саласы:

Қаракөл қой шаруашылығы

649.Тәжікстанның АӨК-ң басты саласы:

Мақта шаруашылығы

650.Тәжікстанның мамандану саласы:

Отын-энергетика

651.География ғылымы бөлінеді…

2 салаға

652.География ғылымы ретінде пайда болған

Грекияда

653.Тұңғыш рет дүние бөліктері туралы ұғымды айтқан

Гректер

654.Магелланның саяхатының нәтижесінде дәлелденді

Жердің шар тәрізді екендігі
655.Орта Азия мен Орталық Азияны зерттеуге үлкен үлес қосты

Ш. Уәлиханов
656.Күн жүйесіндегі планеталар саны

9 планета
657.Жердің полюстік радиусы экваторлық радиустан

21 км. қысқа
658.Жер пішіні шар тэріздес болғандықтан оның бетіне күн сәулесі түседі

әркелкі
659.Күн жүйесіне кіретін ұсақ аспан денелері

Астероидтар
660.Жер өз білігінен …айналады

Батыстан шығысқа қарай
661.Жер күнді бір рет айналып шығады

364-365 күнде
662.Жердегі “Кібісе жылы” қайталанып отырады

Әрбір 4-ші жылда
663.Меридиандар мен параллель сызықтарының қиылысуынан пайда болған тор

Градус торы
664.Жер бетінін қағазға кішірейтіліп түсірілген бейнесі

Карта

665.Әртүрлі сулар картада бейнеленеді

Көгілдір түспен
666.Атмосфераның жер бетіне таяу орналасқан ең төменгі қабаты

Тропосфера
667.Күннен таралатын “әсірекүлгін” сәулелерді ұстап қалатын атмосфераның қабаты

Озон қабаты
668.Атмосфералық қысымды өлшейтін құрал

Барометр
669.Ауаның салыстырмалы ылғалдығын өлшейтін құрал

Гигрометр
670.Жерге жауын-шашын әкелмейетін бұлт

Шарбы
671.Ауаның жер бетіне таяу қабатынан түсетін ылғал

Шық
672.Адам желдің күшін пайдаланады

Электр қуатын алуға
673.Солтүстік жарты шардағы ең ұзақ күн

22-ші маусым
674.Тропосфераның белгілі бір жердегі қысқа мерзімдік жай-күйі

Ауа райы
675.Жердегі әр жарты шарда негізгі ауа массасы … болады

4
676.Ауа райын бақылап отырады

Метеорологтар
677.Жердің тірі ағзалар мекендейтін қабығын атайды

Биосфера
678.Белгілі бір табиғи ортаға шоғырланған ағзалар тіршілік бірлестігін құрайды

Биоценоз
679.Өсімдік пен жануарлардың таралуына әсіресе қажетті жағдай

Климат
680.Географиялық компоненттің бір бөлігі

Су
681.Табиғат компоненттерінің жиынтығы… құрайды

Табиғат кешенін
682.Жердегі ең үлкен табиғат кешені

Географиялық қабық

683.Жер бетіндегі адамзат сыртқы келбетінің ерекшеліктеріне байланысты … бөлінеді

3 – нәсілге
684.Европеидтық нәсілдің өкілдеріне жатады

Орыс пен немістер
685.Әр түрлі нәсілдердің өкілдері бір-бірінен ерекшеленеді

Сырт қабілетімен
686.2-Дүниежүзілік соғыс қарсаңында нәсілдік кемсітушілік үлкен орын алған

Германияда
687.Материктік арал

Мадагаскар
688.Архипелаг деп атайды

Аралдар тобын
689.“География ғылымының атасы” деп атайды

Эратосфенді
690.Жаңа Гвинея аралындағы жергілікті халықтар туралы деректер жинаған ғалым

Н.Н.Миклухо-Маклай

691.“Үш теңіздің ар жағына саяхат” атты еңбек жазып қалдырған көпес

А. Никитин
692.Геохронологиялық кесте арқылы жүргізіледі

Геологиялық жыл санау
693.Литосфералық тақталар теориясын ұсынған ғалым

А. Вегенер
694.Жер бедерін өзгертетін сыртқы күштерге жатады

Күн сәулесі
695.Ауа райы “жасалынатын” орын деп атайды

Тропосфераны
696.Климаттық элементтердің таралауы картада бейнеленеді

Изосызықтармен
697.Қалыптасқан орнына байланысты жерде ауа массасының … түрі бар

4
698.Ауа массаларының горизонталь бағытта қозғалуын атайды

Жел
699.Тропитік белдеулерде жердегі аса ірі … шөлі орналасқан

Сахара
700.Жер бетін он үш климаттық белдеулерге бөлген ғалым

Б. Алисов
701.Мұхит суының тұздылығы есептеледі

Промиллемен
702.Мұхит суларын тазарта алады

Бактериялар
703.Мұхиттағы жылы және салқын ағыстар түйісетін белдеу

Қоңыржай
704.Жер шарындағы “тіршілік бесігі” деп аталатын орын

Мұхит
705.Мұхиттағы тіршілік дүниесі … топқа бөлінеді

3
706.Мұхиттағы кит тәрізділер қоректенеді

Планктонмен
707.Дүниежүзілік мұхиттың балыққа ең бай ауданы

Қоңыржай ендік
708.Антропогендік табиғат кешені

Бөген
709.Географиялық қабықтың аса маңызды заңдылығы

Тұтастығы
710.Табиғат зоналарының аттары сәйкес келеді

Өсімдік сипатына
711.Мұхиттардағы зоналық… аталады

Климат белдеулерімен
712.Биіктік белдеулер … болады

Тауларда
713.Табиғат зоналарының экватордан полюстерге қарай алмасуын … атайды

Еңдік зоналық
714.Адамдардың Еуразия жерін қоныстануы басталған

Жерорта теңізінен
715.Орталық Аз) И. ия табиғатын зерттеген орыс саяхатшысы

Н. Прежевальский
716.Еуразияның теңіз деңгейінен ең төмен жатқан жері

Өлі теңіз
717.Еуразия арқылы дүние жүзіндегі аса ірі … сейсмикалық белдеу өтеді

2
718.Еуразиядағы ең ірі тау мұздығы орналасқан

Памирде
719.Еуразиядағы ең аумақты климаттық белдеу

Қоңыржай
720.Еуразиядағы “Хуанхэ” өзені … мағынаны білдіреді

Сары өзен
721.Исландияда мұз басу дәуірінен бері сақталған … кездеседі

Қойөгіз
722.Халқы еуропа тектес нәсілге жататын ең көп тілді мемелекет

Үндістан
723.Жер көлемі жағынан Еуразиядағы ең үлкен мемлекет

Ресей
724.Солтүстік Мұзды мұхиттың ең ірі теңізі

Норвег
725.Солтүстік Мұзды мұхит арқылы халықаралық маңызы бар жол өтетін теңіз

Солтүстік
726.Үнді мұхитынан алынатын асыл тастар

Інжу, маржан
727.Тынық мұхитындағы құйын тәріздес дауыл

Тайфун
728.Атлант мұхитының ірі жанартаулық аралы

Исландия
729.Дүние жүзіндегі ең ұзын тау жүйесі орналасқан материк

Оңтүстік Америка
730.Жердің солтүстік магниттік полюсінің орнын анықтаған саяхатшы

Р. Амундсен
731.Солтүстік Америка материгінің құрамына кіретін ірі арал

Гренландия
732.Солтүстік Американың ең биік нүктесі

Мак-Кинли тауы
733.Солтүстік Американы Еуразиядан бөліп тұратын бұғаз

Беринг
734.“Өлім аңғары” орналасқан материк

Солтүстік Америка

735.Солтүстік Америкада орналасқан, Жердегі ең ұзын тау жүйесі

Кордильер

736.Солтүстік Америкадан өтпейтін климаттық белдеу

Экваторлық

737.Солтүстік Америкаға көп апат әкелетін жел

Торнадо

738.Ұзындығы бойынша дүние жүзінде үшінші орын алатын өзен

Миссисипи

740.Солтүстік Американың “Үлкен өзен” деген өзені

Макензи

741.Дүние жүзіне әйгілі “Үлкен коньон” орналасқан тау жүйесі

Кордильер

742.Солтүстік Американың Ұлы көлдерінің жүйесіне кіретін көлі

Онтарио

743.Солтүстік Американың биік шөптер өсетін табиғат зонасын … атайды

Прерий

744.Йеллоустон ұлттық паркінде қорғауға алынған

Гейзерлер

745.АҚШ-ты жер көлемі бойынша дүниежүзінде

4-ші орында

746.Солтүстік Американың қатал климатында өмір сүруге бейімделген халқы

Эскимостар

747.Канаданың мемлекеттік тілдері

Ағылшын, француз

748.Канаданың мемлекеттік туында бейнеленген ағаштың аты

Үйеңкі

749.Оңтүстік Американы тілдік ерекшелігіне қарай атайды

Латын Америкасы
750.Саргас теңізін ашқан саяхатшы

Х. Колумб
751.Дүние жүзіндегі ең ылғалды материк

Оңтүстік Америка
752.Оңтүстік Америкадағы ең жоғары температура байқалған белдеу

Тропиктік
753.Амазонка өзенінің салалары

500
754.Виктория-регия өсетін өзен

Амазонка
755.Анхель сарқырамасының биіктігі

1054 м.
756.Игуасу сарқырамасы орналасқан өзен

Парана
757.Су бетіндегі қалқыма салдарда үндістердің үйлері орналасқан көл

Титикака
758.Ғаламшардың “өкпесі” деп атайды

Амазония ормандарын
759.Бұтағы қатты, қабығынан тері илеуге қажетті шикізат алынатын ағаш өседі

Бразилия үстіртінде
760.Гуано деп аталатын бағалы азотты тынайтқыш жиналады

Атакама шөлінен
761.Анд тауының символы деуге болады

Кондор мен ламаны
762.Оңтүстік Америкаға адамдар алғаш рет қоныс аударған

Солтүстік Америкадан
763.Оңтүстік Американың халқының көпшілігі сөйлеседі

Латын тілінде
764.Анд елдеріне жатады

Чили
765.Дүние жүзіндегі теңіз деңгейінен ең биік орналасқан қала

Ла-Пас
766.Дүние жүзіндегі ең ұзын ел

Чили
767.Этиль спиртімен жұмыс істейтін автомобиль шығаратын мемлекет

Бразилия
768.Еуропалықтардың жергілікті үндістермен некелескен ұрпақтарын атайды

Метистер
769.Колумбия мемлекетінің алтын мұражайы орналасқан қаласы

Богота
770.Шеткі нүктелері жердің төрт бағытына қарай орналасқан материк

Африка
771.Африкадағы Виктория сарқырамасын ашқан ғалым

Д. Ливингстон
772.Африканың көлдерін зерттеген саяхатшы

Г. Стэнли
773.Бағалы қатты бидайдың отаны

Эфиопия
774.“Биосфераның Алтын қорына” енгізілген

Сахара шөлі
775.Африка – Арабия литосфералық тақтасының Еуразия тақтасымен соқтығысуынан пайда болған түбек

Арабия
776.Самум желдері соғып тұратын шөл

Сахара
777.Шөлді аймақтардағы кеуіп қалған өзен арналарын … атайды

Уэдтер
778.Африканың ең терең көлі

Танганьика
779.Африкада ғана кездесетін құс

Марабу
780.Шөлдердің ең құнарлы аудандары .. аталады

Шұраттар
781.Калахаридың халқы сусын ретінде пайдаланатын өсімдік

Жабайы қарбыз
782.Араб Африкасы деп атайды

Солтүстік Африканы
783.Аустралияның қысқы айлары

Шілде, тамыз аралығы
784.Ең Үлкен Артезиан алабы орналасқан материк

Аустралия
785.Аустралияда көп алқапты алып жатыр

Шөлдер
786.Аустралияның оңтүстігіндегі шөлдерді “налларбар” деп атаған саяхатшы

Д. Эйр
787.Аустралияда жиі болып тұратын желдер аталады

“Вилли-Вилли”
788.Тасмания аралындағы жыртқыш аң

Қалталы құбыжық
789.Аустралияның егістіктері мен ормандарын отап тоздырған жануарлар

Үй қояндары
790.Аустралияның күміс ақшаларына таңбаланған

Ехидна
791.Ел таңбасында Эму түейқұсы мен Кенгуру бейнеленген мемлекет

Аустралия Одағы
792.Аустралия Одағы жерінің ауданы бойынша дүниежүзінде

6-шы орында

793.Тынық мұхитына жер шарындағы барлық … сыйғызуға болады

Материктерді
794.Тынық мұхитымен шектеспейтін материк

Африка
795.Тынық мұхит пен Мұхит аралдарының табиғатының құпияларын зерттеген саяхатшы

Т. Хейердал
796.Мариана шұңғымасын ашқан саяхатшылар

Орыстар
797.Француз әскери теңізшісі Жак Ив Кусто басшылығымен жасап шығарылды

Акваланг
798.Тынық мұхитынан өтпейтін климаттық белдеу

Полярлық
799.Тынық мұхитында басқа мұхиттарда кездеспейтін балықтар кездеседі

Теңіз құндызы
800.Тынық мұхитынан жойылып кеткен теңіз жануары

Су сиырлары
801.Көптеген елдер Тынық мұхит қайраңдарынан өндіреді

Мұнайды
802.Мұхит аралдары еуропалықтарға белгілі болды

Ф. Магеллан саяхатынан кейін
803.Ірі материктік арал

Жаңа Зеландия
804.Мұхиттық аралдардың тұрмыс-тіршілігін зерттеген саяхатшы

Н.Н.Миклухо- Маклай
805.Жаңа Зеландияның эндемиктері

Қарағайлар
806.Жаңа Зеландияда мүлдем жоқ

Сүт қоректілер
807.Антарктида жағалауындағы мұхит сулары шартты түрде … деп аталады

Оңтүстік мұхит
808.Жер шарының суық) “Мирный” станциясы
“Восток” станциясы
809.Антарктиданың мұздан бос бөліктерінде өседі

Мүктер
810.Антарктида жағалауында пингвиндердің … түрі тараған

17
811.Қазақстанның географиялық орны … анықтайды

Табиғат жағдайын
812.Қазақстан Каспий теңізі арқылы шыға алады

Әзірбайджанға
813.Еуропаға мен Азияға күнде саяхат жасауға болатын Қазақстанның қаласы

Атырау
814.Бір сағаттық белдеудің ішіндегі уақытты атайды

Белдеулік уақыт

815.Әрбір белдеудегі уақыт көршілес белдеудегі уақыттан … айырмашылығы бар

1 сағатқа
816.Қазақстан аумағындағы тас ғасырдың көне ескерткіштері табылған

Қаратау маңынан
817.Қазақстан туралы алғашқы деректі берген

Геродот
818.Орталық және Орта Азия картасын жасаған

Қытай саяхатшылары
819.Энциклопедист-ғалым Әл-Фарабидің туған қаласы

Отырар
820.Қазақстан аумағын ландшафтық және морфологиялық облыстарға бөлген ғалым

Л. Берг
821.Картографиялық бағыт ұстанған ғалым

Птолемей
822.Ұлы Жібек жолы кезінде Батыс пен Шығысты жалғастырған өзен

Сырдария
823.БҰҰ-ның дүние жүзілік ескерткіштері қатарына енгізілді

Ахмет Иасауи кесенесі
824.Есік пен Аралтөбе қорымдарынан табылды

“Алтын киімді адам”
825.Күн мен Айдың тұтылу ұзақтығын есептеп шығаруға көңіл бөлген ғалым

Әл-Фараби
826.М. Қашғаридың “Диуани луғат-ат-түрк” атты еңбегінде … географиялық түсіндіктер берілген

Өзендер туралы
827.М. Қашғаридің “Дөңгелек картасын” зерттегендер

К. Миллер, А. Герман
828.Орта Азияның физикалық географиясы мен геологиясына арналған “Түркістан” еңбегін жазған

И. Мушкетов
829.Жер қойнауында тоқтаусыз жүріп жатқан қозғалыстарды атайды

Тектоникалық
830.Биік таулы аймақтардағы жер бедерін қалыптастырушы факторлардың бірі

Мұздықтар
831.Тұран ойпатын Қазақстан жерінде екі бөлікке бөлетін өзен

Сырдария
832.Каспий маңы ойпатындағы төбешіктерді сипаттаған ғалым

К. Бэр
833.Торғай үстірті арқылы ағып өтетін өзендер

Есіл, Тобыл
834.Сарыарқаның өте көрікті таулары

Қарқаралы, Баянауыл
835.Орал тауының Қазақстан жеріндегі табиғи жалғасы

Мұғалжар
836.Жоңғар Алатауының бірден-бір ерекшелігі – тау төбелерінде

Жазықтардың болуы
837.Қазақстанның ең биік нүктесі орналасқан

Қырғызстанның шекарасында
838.Қазақстан аумағына түгілдей кіретін жота

Қаратау
839.Қазақстан аумағын тұтастай теңіз суы басып жатқан

Палеозойға дейін
840.Мезозой эрасында теңіз Қазақстанның тек … басып жатқан

Батысын
841.Неогеннің аяғында күшті тектоникалық қозғалыс әсерінен Қазақстанда … тау түзілу болған

Альпілік
842.Жер қыртысының қозғалысы мен өзгерісін зерттейтін ғылым

Тектоника
843.Қазақстанның ежелгі платформалы аймағы

Шығыс Еуропа
844.Қазақстанның жас платформалы аймағы

Батыс Сібір
845.Кайнозой эрасында пайда болған таулар

Жоңғар Алатауы
846.Қазақстанның барлық аймақтарында кездеседі

Антропогендік шөгінділер

847.Қазақстанның жер қойнауында Менделеев кестесіндегі элементердің … кездеседі

99 түрі
848.Қазақстанда мұнай бірінші рет алынды

Эмбіде
849.Қазақстан қойнауынан алғашқы отандық мұнай алғанына жүз жыл толғаны тойланды

1999 ж.
850.Дүние жүзіндегі ең ірі “Алып” көмір кеніші орналасқан қала

Екібастұз
851.Қазақстандағы темір кені

Сарыбайда
852.Қазақстанның дүние жүзі бойынша 3-ші орын алатын рудасы

Марганец
853.Қазақстанның хромит кен орындарының 99% кездеседі

Мұғалжарда
854.Полиметалл кенінің құрамында болады

Қорғасын, мырыш
855.Қазақстанда … алтын кен орыны бар

190
856.Қазақстанда сирек кездесетін металлдар шоғырланған

Орталықта
857.Қазақстандағы бүкіл жер шарына теңдесі жоқ фосфорит кен орыны кездеседі

Қаратауда
858.Асбестің ең ірі кен орны

Жетіқарада
859.Қазақстанның тұзға бай ауданы

Каспий маңы
860.Қазақстан қоңыржай климаттық белдеудің … жатыр

Оңтүстігінде
861.Жер бетіне түсетін күн сәулесінің … %-тін атмосфера шағылыстырады

20%
862.Қазақстанға антициклондық ауа райын әкелетін ауа массасы

Антарктикалық
863.Қазақстанға Атлант мұхитынан келетін ауа аталады

Теңіздік қоңыржай
864.Қазақстанға тропиктік ауа массасы келеді

Жазда
865.Жоңғар қақпасы арқылы Орталық Азияға қарай соғып тұратын жел

Сайқан
866.Ебі желін алғаш рет сипаттап жазған ғалым

Ш. Уалиханов
867.Сайқан желі соғады

Қыркүйек, сәуір айларында
868.Қазақстан жерінде, қыста Сібір антициклоны орнаған кезде соғатын жел

Қордай
869.Қазақстанда жауын-шашынның ең көп түсетін жері

Батыс Алтай
870.Қазақстанның ішкі алап көлдерінің ірілері

Каспий, Арал
871.Қазақстан өзендерінің көп тараған аймақтары

Таулы
872.Қар суымен қоректенетін өзендер

Нұра, Жайық
873.Қармен қоректенетін өзен деңгейінің ең төмен кезеңі болады

Жазда
874.Климат жағдайына байланысты көлдердің көбі Қазақстанның … орналасқан

Солтүстігінде
875.Қазақстанның тектоникалық көлдері

Зайсан, Марқакөл
876.Каспий теңізі неоген дәуірінің аяғында жер қыртысының көтерілуінен бөлінді

Қара теңізден

877.Каспий теңізінің порты орналасқан қала

Ақтау
878.Қазақстанда ірі жер асты теңізі бар

Мойынқұмда
879.Қазақстанда радонды ыстық минералды су көзі орналасқан

Алмаарасанда
880.Қазақстанның барлық тауларында … мұздық бар

2724
881.Топырақтың ең негізгі қасиеті

Табиғи құнарлығы
882.Құрылымды топырақ болады

Құнарлы
883.Қазақстанның негізгі астық өндіретін алқабы орналасқан

Қара топырақты зонада
884.Топырақтың құнарлығын кемітетін табиғаттың апаты

Топырақ эрозиясы
885.Қазақстанның қарағайлы ормандары таралған

Көкшетау, Қарқаралыда
886.Дала зонасының дәрілік өсімдіктері

Шайшөп, итмұрын
887.Қазақстанның шөлінде ғана өсетін дәрілік өсімдік

Дермене жусан
888.Шөлдерде өсетін ағаш тектес өсімдіктер

Сексеуіл
889.Қазақстанның оңтүстік шөлдерінде улы өрмекші тәріздестер кездеседі

Қарақұрт
890.Шөл зонасында орналасқан қорық

Үстірт
891.Қазақстанның Үстіртінде мекендейтін жануар

Муфлон
892.Алтай аймағының ең үлкен көлі

Зайсан
893.Қаратаудың пайдалы қазбалары

Алтын, күміс
894.Қазақстан қорықтар саны бойынша ТМД-да … орын алады

16-шы
895.Ақсу-Жабағылы қорығының жануарлары

Ақ тырнақты аю
896.Марқакөл қорығының дәрілік өсімдіктері

Аралий, “алтын тамыр”
897.Сарыарқаның шөлейтті жазықтарында орналасқан ұлттық парк

Баянауыл
898.Әйгілі Шайтанкөл орналасқан ұлттық парк

Қарқаралы

899.Қазақстанда ерекше қайталанбас, болашақта табиғат ескерткіштері қатарына қосылатын нысандар

60
900.Қазақстан ең ірі Еуразия материгінің … орналасқан

Орталығында
901.Қалпына келмейтін табиғат байлықтары

Минералдық
902.Қазақстанның ең маңызды табиғи байлығы

Жер

903.Қазақстанның Шығысы бай табиғат байлықтары

Түсті металл мен су энергиясы
904.Халықты есепке алуды … деп атайды

Халық санағы
905.Қазақстанның негізгі отын көзі боп саналады

Көмір
906.Қазақстандағы толық циклді металлургия комбинаты орналасқан

Теміртауда
907.Қазақстанда әлемдегі ең үлкен ферроқорытпа заводы орналасқан қала

Ақсуда
908.Қазақстанда полиметалл өндірісінің басты ауданы орналасқан

Кенді Алтайда
909.Қуаты жағынан ірі титан-магний комбинаты орналасқан

Өскеменде
910.Алюминий шығаратын зауыт …

Павлодарда
911.Қазақстанда фосфор шығарады

Шымкент пен Таразда
912.Құрлыс материалдары өнеркәсібінде ұстастыратын шикізатқа жатады

Цемент
913.Қазақстанда мақта шаруашылығымен айналысатын облыс

Оңтүстік Қазақстан
914.Тамақ өнеркәсібінің орналасуына әсер етуші факторлар

Шикізат, тұтынушы
915.Белгілі бір затқа қарай жүргізілген бағытпен солтүстік арасындағы бұрышты атайды

Азимут
916.Жердегі өлшенген қашықтықты қағазға түсіргенде кішірейтілуін … атайды

Масштаб
917.Жер бетінің қағазға кішірейтіліп түсірген нұсқасын атайды

План
918.Жер бетінің ой-қыры планда бейнеленеде

Горизонтальдармен

919.Экватор мен меридианның 10 доғасының ұзындығы

111км
920.Жер бетіндегі кез келген нүктенің орнын анықтауға болады

Географиялық координаталар арқылы
921.Географиялық координаталар … тұрады

Ендік пен бойлықтан
922.Біздің еліміз Гринвич меридианынын жатыр

Шығыста
923.Жердің ішкі құрылысындағыең сыртқы қабаты

Жер қыртысы
924.Жердің ең орталық өзегін алып жатыр

Ядро
925.Жер қабатын құрайтын тау жыныстары бөлінеді

3 топқа
926.Жер астынан балқып шыққан заттардан пайда болған жыныстарды атайды

Магмалық жыныстар
927.Жер қыртысында сыртқы күштер жерінен пайда болған тау жыныстарын атайды

Магмалық

928.Тау жыныстарының өзінің бастапқы қалпынан айрылуын … атайды

Метаморфоза
929.Жер асты дүмпулері мен жер бетінің тербеле қозғалуы … аталады

Жер сілкіну
930.Жер сілкінудің күші … балдық шкаламен өлшенеді

12 балл
931.Сейсмикалық аймақтар деп атайды

Жер сілкінетін жерлерді
932.Жер бетіне тасып төгілген отты зат

Лава
933.Құрамында әртүрлі тұздар мен газдары бар су

Минералды су
934.Таулар картада … бояумен бейнеленеді

Қоңыр
935.Таулар биіктігіне қарай бөлінеді

3
936.Жер бетіндегі ескі тау

Орал
937.Жанартау әрекетінен пайда болған жеке таулар

Ключи шоқысы
938.Теңіз деңгейінен 200 м-ден төмен тұрған жазықты атайды

Ойпат
939.Айшық тәрізді құм төбелерді … атайды

Шағыл
940.Мұхит терендігін өлшейтін құрал

Эхолот
941.Мұхит түбінің ең үлкен бөлігін алып жатады

Қазаншұңқырлар
942.Құрлықтың су кеңістігіне терең кіріп тұрған бөлігін атайды

Түбек
943.Дүние жүзілік мұхиттың бөліктері бір-бірімен жалғасады

Бұғаз арқылы
945.Дүние жүзілік мұхиттағы ең ұзын бұғаз

Мозамбик

946.Мұхит бөліктеріне жатады

Шығанақ, бұғаз
947.Су астындағы өте қатты жер сілкінуден болатын толқындарды атайды

Цунами
948.Толысу мен қайту толқындарын адам пайдаланады

Энергия өндіруге
949.Мұхитта соғатын сұрапыл дауылды атайды

Тайфун
950.Мұхит ағыстарының пайда болуының басты себебі

Тұрақты желдер
951.Мұхитты ең көп ластайтын зат

Мұнай
952.Өзеннің бетіне шығып жататын қатты тау жыныстарын атайды

Шоңғалдар
953.Сарқырамаларға салынады

Электр станциялары
954.Батыс бөлігінің суы тұщы, шығыс бөлігінің суы ащы көл

Балхаш
955.Дүние жүзіндегі ең ірі Мамонт үңгірі табылған

Солтүстік Америкада
956.Дүние жүзінде қазіргі кезде … монархия бар

30-31
957.Дүние жүзіндегі елдердің көпшілігі мемлекетті басқару формасына қарай аталады

Республика
958.Федерациялы мемлекеттер

Ресей, АҚШ
959.Конституциялық монархия мемлекеті

Жапония
960.Дүние жүзінде алғашқы халық санағы жүргізілген

Египетте
961.Қазіргі кезде әлемдегі аса ірі этнос

Қытайлар
962.Еуразиялық кеңістікте түркі халықтары мен олардың мемлекеттерінің қалыптасуын зерттеген ғалым

Л.Н. Гумилев

963.Алюминий өндірісін орналастырудағы басты фактор

Арзан энергия
964.Маңызды теңіз-каналдар

Суэц, Панама
965.Дүние жүзінде жерінің ауданы бойынша бірінші орын алатын ірі мемлекет

Ресей
966.Солтүстік Сібір мен Қиыр Шығыстағы ежелден қалыптасқан ата кәсіптің бірі

Бұғы шаруашылығы
967.Ресейдің сыртқы сауда байланыстарын жүзеге асыратын аса маңызды көлік

Теңіз

968.Беларусь Республикасы техникалық дақылдардан көп өсіреді

Зығырды
969.Украинаның ең ірі өзені

Днепр
970.Молдованың жүк тасымалдайтын негізгі көліктері

Темір жол, автомобиль
971.Грузия экспортқа шығарады

Тамақ өнеркәсібінің өнімдерін
972.Сырдария мен Әмудария өзендерінің аралығында орналасқан мемлекет

Өзбекстан
973.Өзбекстанның ең ежелгі маманданған кәсібі

Жібек құртын өсіру
974.Өзбекстанда өсірілетін басты дақыл

Мақта